"Ông trùm tài chính" Trần Bắc Hà, nguyên chủ toạ HĐQT BIDV

Ngày 29.11 vừa qua, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) tống đạt quyết định khởi tố bị can, ngục thất với ông Trần Bắc Hà (cựu Chủ tịch Hội đồng quản trị BIDV), Trần Lục Lang (cựu phó giám đốc điều hành), Kiều Đình Hòa (cựu giám đốc BIDV Hà Tĩnh), Lê Thị Vân Anh (cựu trưởng phòng khách hàng BIDV Hà Tĩnh).

Theo đó, ông Hà và 3 bộ hạ bị khởi tố về tội Vi phạm quy định về hoạt động nhà băng, hoạt động khác can dự đến hoạt động nhà băng, theo điều 206 Bộ luật Hình sự 2015.

Hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) đang khẩn trương điều tra, thu hồi tài sản để xử lý theo đúng quy định của pháp luật.

Ông Trần Bắc Hà và các thuộc hạ

Ông Trần Bắc Hà, cựu Chủ tịch HĐQT BIDV sinh năm 1956 tại Hà Nội. Trước khi nghỉ hưu tháng 9.2016, ông Hà có 35 năm gắn tiền hình con heo bó với nhà băng này.

Ông Hà được xác định liên can tới đại án Trầm Bê, nguyên Phó Chủ tịch túc trực Hội đồng quản trị nhà băng Sacombank, với 2 tư cách: người có lợi quyền, bổn phận liên quan, là người làm chứng, và đại án Phạm Công Danh xảy ra tại ngân hàng Xây dựng Việt Nam (VNCB).

Tuy nhiên, tại phiên xét xử vụ án này vào tháng 1.2018, khi được triệu tập đến tòa với nhân cách “người có nghĩa vụ liên can”, ông Trần Bắc Hà đã vắng mặt với lý do “xin ra nước ngoài chữa bệnh”.

Vị cựu Chủ tịch BIDV này cũng đã chính thức bị khai trừ Đảng vào hồi tháng 6 vừa qua do làm ảnh hưởng xấu đến uy tín của tổ chức Đảng và ngân hàng BIDV; gây bức xúc trong từng lớp. Những vi phạm của ông Trần Bắc Hà được đánh giá là rất nghiêm trọng.

Ông Phạm Công Danh, nguyên Chủ tịch HĐQT VNCB

Có lẽ Phạm Công Danh là cái tên được nhắc đến nhiều nhất trong thời kì vừa qua, liên tưởng đến hàng loạt sai phạm trong nhà băng cũng như có không ít liên đới tới “cựu lãnh đạo” vang bóng một thời của nhiều ngân hàng khác như Trần Bắc Hà, Trầm Bê…

Bị cáo Phạm Công Danh trong 1 lần xét xử

Phạm Công Danh sinh năm 1965, vốn là đại gia trong lĩnh vực bất động sản và vật liệu xây dựng trước khi "sa cơ lỡ vận" ở ngân hàng Xây Dựng và kéo theo vòng xoáy của hàng loạt đại gia ngân hàng dây và rơi vào vòng lao lý như hiện. Trước khi vụ án xảy ra, ông Phạm Công Danh được cho là sở hữu khối tài sản khổng lồ lên đến hàng chục tỷ USD.

Theo cáo trạng, bị cáo Phạm Công Danh đã chỉ đạo nhân viên thực hiện hành vi sai phạm, trái quy định pháp luật, gây thiệt hại hơn 13.164 tỷ đồng cho VNCB bao gồm dùng 29 pháp nhân công ty vay vốn tại 3 ngân hàng hơn 6.100 tỷ đồng.

Sau 2 giai đoạn xét xử, Phạm Công Danh nhận mức án 30 năm tù tội cố ý làm trái quy đinh trong quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng; vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng.

Ông Trầm Bê, nguyên Phó Chủ tịch Sacombank

liên quan đến những sai phạm của Phạm Công Danh, không thể không nhắc đến Trầm Bê, "ông trùm" trong ngành tài chính ngân hàng sinh năm 1959 tại Trà Vinh. Khi bị bắt Trầm bê đang giữ chức phận Chủ tịch HĐ tín dụng, phó Chủ tịch trực HĐQT Sacombank.

dù rằng, lĩnh vực trước nhất khi Trầm Bê bước chân vào thương trường là chế biến lâm thổ sản rồi bất động sản, y tế…nhưng lĩnh vực đưa Trầm Bê nổi lên là tài chính ngân hàng và cũng chính lĩnh vực này đã khiến ông “ngã ngựa”.

Ông Trầm Bê được đưa vào phòng xử sau hết. Ảnh: Thành Nguyễn.

Trong vụ án liên tưởng Phạm Công Danh, còn gọi là vụ Phạm Công Danh giai đoạn 2, ông Trầm Bê cùng với Phạm Công Danh, Phan Huy Khang bị buộc tội là đã hợp nhất để cho Sacombank cho Phạm Công Danh vay tối đa 1.800 tỷ đồng, tài sản bảo đảm là tiền gửi của VNCB.

Việc vay tiền được ông Danh thực hiện thông qua việc để tên các công ty đứng tên vay, nhưng khi đến hạn hiệp đồng tín dụng các công ty không trả được, Sacombank đã tự động thu 1.835,8 tỷ đồng (cả gốc và lãi) từ tiền gửi của VNCB tại Sacombank để thu hồi nợ. Do các công ty không có tài sản đảm bảo nên VNCB không thu hồi được số tiền gửi đã dùng để trả nợ thay cho các công ty, gây thiệt hại cho nhà băng này hơn 1.835 tỷ.

Hiện, Trầm Bê đang thụ án 4 năm tù về tội “cố ý làm trái quy định Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng”.

mặc dầu đang ở tù song chiều ngày 29.11 vừa qua, cơ quan CSĐT đã khởi tố bị can Trầm Bê để điều tra hành vi vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng, can dự tới "siêu lừa" Dương Thanh Cường.

Ông Hà Văn Thắm, cựu Chủ tịch Oceanbank

Ông Hà Văn Thắm, đang là bị án chịu án chung thân do Tòa án cấp cao tại Hà Nội tuyên phạt hồi tháng 5.2018 cũng từng là người rất nổi danh trong giới nhà băng, bất động sản, du lịch, khách sạn…

Trước khi bị bắt giam vào tháng 10 năm 2014, ông Thắm là 1 trong 10 người giàu nhất trên thị trường chứng khoán Việt Nam lúc bấy giờ với tổng tài sản công khai gần 1.600 tỷ. Giới tài chính khi ấy còn tin rằng ông Thắm sẽ được bình chọn là tỷ phú đô la thứ 2 của Việt Nam sau ông Phạm Nhật Vượng, ông chủ của Vingroup.

Năm 2014 ông Hà Văn Thắm bị bắt và ra tòa ngày 27 tháng 2 năm 2017 với các tội danh: Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng; Lợi dụng chức vụ quyền hạn khi thi hành công vụ; Cố ý làm trái quy định của quốc gia xảy ra tại nhà băng thương mại cổ phần Đại Dương (Oceanbank).

Hà Văn Thắm bị bắt

Theo kết tội, Hà Văn Thắm là người đề ra chủ trương, chỉ đạo thực hiện việc chi lãi ngoài ở Oceanbank gây thiệt hại hơn 1.500 tỷ đồng cho nhà băng. Việc này gây rối loạn an ninh tiền tệ, khiến Oceanbank bị mất kiểm soát, nợ xấu chiếm tới gần một nửa dư nợ toàn hệ thống.

Cựu chủ toạ Oceanbank còn bị kết luận giúp sức cho cựu TGĐ Oceanbank Nguyễn Xuân Sơn cướp đoạt 49 tỷ đồng của PVN và 197 tỷ đồng của Oceanbank, công ty BSC...

Ông Nguyễn Đức Kiên, thành viên Hội đồng sáng lập ACB

Ngày 21.8.2012, thị trường tài chính trong nước rúng động trước thông báo ông Nguyễn Đức Kiên (bầu Kiên), thành viên Hội đồng sáng lập ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) bị cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an bắt tạm giam về hành vi "kinh doanh trái phép".

Sau một thời kì bị tạm giam, tòa đã tiến hành hai phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm đối với các tội danh của bầu Kiên. Ông Nguyễn Đức Kiên đã bị tòa tuyên phạt 30 năm tù giam, trong đó 20 tháng tù về tội "kinh doanh trái phép"; 6 năm 6 tháng tù về tội "Trốn thuế", ứng dụng hình phạt bổ sung bồi thường thêm hơn 75 tỷ đồng.

Nụ cười của bầu kiện khi bước vào phòng xét xử.

Theo cáo bạch 2010 của ngân hàng ACB, ông Nguyễn Đức Kiên không còn có tên trong Hội đồng quản trị. Tuy nhiên, ông được cho là “cổ đông chính” của nhiều nhà băng lớn. Tại ACB hiện ông Nguyễn Đức Kiên sở hữu 31,57 triệu cổ phiếu, còn bà Đặng Ngọc Lan (vợ Bầu Kiên) sở hữu trên 38,5 triệu cổ phiếu. Tính giá chốt phiên giao tiếp ngày 18.4, vợ chồng Bầu Kiên hiện có hơn 3.423 tỷ đồng.

Trong lĩnh vực thể thao, ông Nguyễn Đức Kiên là Phó Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam - VPF, Chủ tịch Câu lạc bộ bóng đá Hà Nội và thường được gọi là "bầu Kiên".

Tạ Bá Long, cựu Chủ tịch GPBank

Trước khi bị NHNN mua 0 đồng vào năm 2015, ông Tạ Bá Long cựu chủ toạ nhà băng Dầu khí (GPBank) và người liên quan sở hữu đến 35% vốn của nhà băng này.

Ông Tạ Bá Long khi còn đương nhiệm

Ông Long bị bắt giam trước đó, cuối năm 2017 bị tòa án đưa ra xét xử và tuyên phạt ông Long 5 năm tù về tội cố ý làm trái gây hậu quả nghiêm trọng, làm thiệt hại hơn 4.700 tỷ đồng xảy ra tại GPBank.

Trần Phương Bình, Phó Chủ tịch HĐQT DongABank

Theo kế hoạch, từ ngày 27.11 đến ngày 25.12.2018, Tòa án quần chúng TP HCM sẽ mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án hình sự “Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản”, “Cố ý làm trái quy định của quốc gia về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng”, “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại nhà băng thương mại cổ phần Đông Á (DongA Bank)

Có 26 bị cáo bị đưa ra xét xử, đứng đầu là ông Trần Phương Bình (59 tuổi, nguyên giám đốc điều hành, Phó chủ toạ HĐQT và Chủ tịch Hội đồng tín dụng của DongABank)

Theo kết luận điều tra, ông Trần Phương Bình chỉ đạo các hoạt động ngân quỹ và đầu tư tại ngân hàng Đông Á, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản gây thiệt hại tổng số tiền 3.405 tỷ đồng.

Bị cáo Trần Phương Bình (giữa) tại phiên xét xử

Cơ quan điều tra cho rằng các sai phạm của ông Bình là căn nguyên dẫn đến việc DongABank lỗ lũy kế đến 31.000 tỷ đồng và âm vốn chủ sở hữu hơn 25.000 tỷ đồng vào thời điểm cuối năm 2015.

Trước khi về làm giám đốc điều hành DongABank, ông Trần Phương Bình khai nhận làm thân phụ giảng dạy môn kinh tế từng lớp chủ nghĩa tại trường Trung cấp Tài chính TPHCM từ năm 1983-1992.

Đến tháng 7.1992, bị cáo về nhà băng Đông Á làm việc. Trước khi về, bị cáo có thời kì tham dự viết đề án thành lập DongA Bank. Ngay khi DongABank hoạt động thì bị cáo về làm Phó giám đốc điều hành.

Theo Huyền Anh

Dân Việt

“Giam lỏng” tiền của khách

Anh N.T.Đ. (ngụ TPHCM) cho biết, tháng 1/2018, anh ký “Bản đăng ký ước vọng” để đặt mua căn hộ B-11-11 tại dự án Chung cư cao tầng Minh Bình (Sunshine Avenue) với chủ đầu tư là Công ty TNHH DV – ĐT & KD Địa ốc Minh Bình (Công ty Minh Bình), đơn vị phát triển dự án là Công ty cổ phần dịch vụ và đầu tư Đất Xanh Đông Nam Bộ.

Dự án Sunshine Avenue tọa lạc tại đường 41, phường 16, quận 8, TPHCM (Ảnh: Thái Minh)

Trong bản đăng ký này, chủ đầu tư cam kết, nếu quá vận hạn 8 tháng (tính từ ngày 30/1/2018) mà dự án không đủ điều kiện giao tế theo quy định của pháp luật thì chủ đầu tư có trách nhiệm hoàn trả số tiền đã nhận và bồi thường ứng với khoản tiền đó cho việc đăng ký nguyện vọng đối với sản phẩm đặt mua.

Thay vì ký hợp đồng đặt cọc mua căn hộ, hai bên lại ký “Thỏa thuận tham vấn bất động sản”. Theo đó, anh Đ. đã đóng 180 triệu đồng bạc phí tham vấn cho Công ty Minh Bình. Theo thỏa thuận, đến khi ký hợp đồng mua bán căn hộ thì số tiền nói trên sẽ được chuyển cho chủ đầu tư để thanh toán một phần giá trị giao kèo. Đổi lại, anh Đ. sẽ được phía Công ty Minh Bình tư vấn, cũng như cung cấp đầy đủ, kịp thời các giấy má, tài liệu can dự đến bất động sản mà khách hàng yêu cầu tham vấn.

Điều đáng nói, quá thời hạn 8 tháng, anh Đ. vẫn không thấy chủ đầu tư ký hiệp đồng mua bán. Mặt khác, tiến độ dự án xây dựng quá chậm, sau 11 tháng từ khi ký ước muốn đặt mua dự án vẫn chẳng thể xây xong phần móng. Số lượng công nhân thi công tại dự án cũng không nhiều. Do đó, anh Đ. quyết định rút lại tiền cọc và khoản tiền bồi thường như cam kết trước đây.

Tuy nhiên, sau nhiều lần làm việc với chủ đầu tư Minh Bình cùng đơn vị phát triển Đất Xanh Đông Nam Bộ, anh Đ. không được giải quyết ổn thỏa. Sau đó, phía chủ đầu tư đồng ý trả lại số tiền gốc nhưng khước từ khoản tiền bồi thường.

Bản đăng ký hoài vọng của anh Đ. diễn đạt rõ công nhận cam kết của chủ đầu tư

“Sau nhiều lần tôi yêu cầu cung cấp hồ sơ pháp lý của dự án nhưng chủ đầu tư vẫn không cung cấp được như đã thỏa thuận. Ngoài ra, chủ đầu tư cũng đã bội tín khi không thực hiện đúng cam kết đã xác nhận với tôi. Phải khó khăn lắm tôi mới đòi lại được 180 triệu đồng đã đóng", anh Đ. nói.

Theo anh Đ., không chỉ cá nhân anh mà còn nhiều khách hàng đã đặt mua căn hộ tại dự án Sunshine Avenue cũng rơi vào hoàn cảnh hao hao và đang ráo riết “tháo chạy” khỏi dự án.

Dự án Sunshine Avenue (tọa lạc tại đường 41, phường 16, quận 8, TPHCM) được xây dựng trên tiền con heo diện tích đất 7.493m2 gồm khối nhà cao 25 tầng trong đó có 1 tầng hầm, 1 trệt và 24 tầng cao. Tổng số căn hộ của dự án này là 639 căn có diện tích từ 49 – 78m2.

"Lách luật" để huy động vốn?

Để làm rõ vụ việc, phóng viên đã can dự với lãnh đạo Công ty Minh Bình, tuy nhiên vẫn chưa được xúc tiếp với chủ đầu tư dự án Sunshine Avenue.

Trong khi đó, bàn bạc với phóng viên, ông Huỳnh Quốc Giáp, viên chức cáng đáng giám sát công trình của Công ty Đất Xanh Đông Nam Bộ cho biết, ông chẳng thể đáp việc nhận tiền của khách hàng nói trên.

Theo ông Giáp, can dự tới việc này, bổn phận thuộc về ông Diệp Minh Bình, Giám đốc Công ty Minh Bình. Ông Giáp chỉ dẫn phóng viên can hệ với ông Bình để thu thập thông báo. Ngoài ra, ông Giáp cũng cho hay, đến thời khắc này, dự án Sunshine Avenue vẫn chưa thực hiện xong phần móng. Phía Công ty Đất Xanh Đông Nam Bộ vẫn đang khẩn trương thực hiện, dự kiến khoảng hơn 1 tháng nữa thì phần móng mới được hoàn thiện.

Đến thời khắc này, dự án Sunshine Avenue vẫn chưa thực hành xong phần móng (Ảnh: Thái Minh)

Ở giác độ pháp lý, trạng sư Thái Đức Long (Đoàn luật sư TPHCM) nhận định, rất nhiều khả năng dự án Sunshine Avenue vẫn chưa đầy đủ hồ sơ pháp lý. Bởi lẽ, nếu đầy đủ hồ sơ thì chủ đầu tư đã cung cấp cho khách hàng chứ không để khách hàng phải “tháo chạy” như vậy.

Chưa hết, luật sư Long cũng đặt nghi vấn là phía Công ty Minh Bình đang “lách luật” để huy động vốn từ khách hàng bằng cách ký Thỏa thuận tham mưu bất động sản với người đăng ký mua căn hộ của dự án, khi dự án chưa đủ điều kiện mở bán.

Riêng đối với trường hợp của anh Đ., trạng sư Long cho rằng, anh Đ. có thể khởi kiện Công ty Minh Bình ra tòa án để yêu cầu chủ đầu tư thực hiện đúng cam kết và bồi hoàn thiệt hại, nếu có. Những khách hàng rơi vào trường hợp rưa rứa thì cũng có thể vận dụng biện pháp này để đảm bảo lợi quyền cho mình.

“Những khách hàng nào rơi vào cảnh ngộ tương tự như anh Đ. mà chưa thu hồi được tiền đã đóng cho chủ đầu tư thì có thể cứ thỏa thuận, cam kết đã ký để đề nghị chủ đầu tư trả lại tiền hoặc khởi kiện ra tòa án. Những ai đang có ý định đặt mua căn hộ tại dự án Sunshine Avenue thì cần cân nhắc, coi xét kỹ hồ sơ pháp lý của dự án trước khi đăng ký mua, tránh rơi vào tình cảnh “tiền mất tật mang” khi tự “đóng đinh” tiền đầu tư của mình”, luật sư Long nói.

Quế Sơn

Đó là nhận định của ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA) tại Hội thảo "Tiềm năng và cơ hội đầu tư cổ phiếu bất động sản".

Ông Châu cho biết, nhờ có nền chính trị ổn định mà Việt Nam luôn là điểm sáng để các doanh nghiệp nước ngoài chọn lọc đầu tư.

ngày nay, ngoài phân khúc căn hộ thì bất động sản công nghiệp và văn phòng cho thuê cũng đang phát triển vượt trội. Kéo theo đó, nguồn vốn FDI đầu tư vào Việt Nam tăng lên đáng kể.

Với lợi thế này, các doanh nghiệp cần biết cách vỡ hoang nguồn vốn FDI để bổ sung, thay thế một phần nguồn vốn tín dụng nhà băng, nhất là khi luật pháp nước ta cho phép doanh nghiệp được huy động vốn của khách hàng đến 70% giá trị giao kèo.

“Bên cạnh hiện tượng một số dòng vốn ngoại rút khỏi thị trường chứng khoán thì lại có một số dòng vốn FDI khác đầu tư vào thị trường công nghiệp, thương mại, dịch vụ, du lịch, bất động sản. Vấn đề đặt ra đối với thị trường bất động sản là tận dụng lợi thế đó để tiếp vấn các nhà đầu tư đến làm ăn, sinh sống tại Việt Nam. lôi cuốn nhiều hơn nữa nguồn vốn FDI, nguồn vốn của kiều bào để bổ sung, thay thế một phần nguồn vốn tín dụng ngân hàng”, ông Châu nói.

Hội thảo Tiềm năng và cơ hội đầu tư cổ phiếu bất động sản

Theo ông Châu, trong thời kì tới, các doanh nghiệp bất động sản cần tận dụng nguồn vốn FDI để tham dự và niêm yết trên các sàn chứng khoán.

Đến nay, trong số 65 doanh nghiệp bất động sản lên sàn thì đã có tới 58 đơn vị hoạt động có hiệu quả, thu về lãi suất đáng kể. Do đó, HoREA luôn khuyến khích các doanh nghiệp đã niêm yết trên sàn chứng khoán ở Việt Nam thì tiếp tục niêm yết trên các sàn thế giới. Đồng thời, HoREA cũng khuyến khích doanh nghiệp đi vào thị trường chứng khoán để khẩn hoang nguồn vốn.

TS Bùi Quang Tín (trường nhà buôn BizLight) cho rằng, doanh nghiệp nước ngoài cũng rất “kén chọn” nên không phải cứ thấy công ty bất động sản nào ở Việt Nam là họ sẽ đầu tư. Mặc khác, cơ cấu vốn đầu tư vào thị trường bất động sản còn nhiều bất cập, tiềm tàng nhiều rủi ro, đặc biệt là khi Nhà nước đưa ra các chính sách hạn chế dòng tiền chảy vào bất động sản như bây chừ.

Lý giải điều nói trên, TS Bùi Quang Tín dẫn chứng, tính đến cuối năm 2017, quy mô thị trường bất động sản Việt Nam hiện vào khoảng 25 tỷ USD, trong khi tổng dư nợ đã lên đến gần 20 tỷ USD (tương đương hơn 450.000 tỷ đồng). Theo đó, con số này đã chiếm hơn 6,5% tổng dư nợ của nền kinh tế và chiếm khoảng 15,5% tổng dư nợ của toàn hệ thống nhà băng và 80% nguồn vốn chảy vào bất động sản. Trong khi đó, ở các nước khác, tỷ lệ này chỉ chiếm khoảng 35%.

Ông Sử Ngọc Khương, Giám đốc đầu tư Savills Việt Nam cũng cho rằng, doanh nghiệp bất động sản cần đẩy mạnh khai khẩn nguồn vốn FDI và dùng nguồn vốn này làm “bệ phóng” để niêm yết trên sàn chứng khoán. Tuy nhiên, hiện có nhiều doanh nghiệp Việt băn khoăn, e ngại khi chuyển hướng đầu tư để đẩy mạnh khai hoang nguồn vốn FDI từ những nhà đầu tư nước ngoài.

“Nếu lấy nguồn vốn FDI làm “vốn mồi” thì các doanh nghiệp sẽ băn khoăn khi chuyển hướng đầu tư. Bởi lẽ, ở nước ta vốn không có sẵn nguồn đất sạch để đáp ứng liền cho nhu cầu của nhà đầu tư nước ngoài. Còn nếu đợi 2-3 năm mới có đất sạch để giao tế với đối tác nước ngoài thì sợ khi ấy các nhà đầu tư đã thay đổi định hướng kinh doanh”, ông Khương nói.

Công Quang